UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Selimiye Camii, tartışmalı restorasyon sürecinin ardından mahkeme kararına uyularak aslına uygun biçimde yeniden ibadete açıldı. Uzmanlar, sürecin kültürel mirasın korunması açısından önemli bir örnek oluşturduğunu vurguladı.
UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan, Selimiye Camii restorasyon sürecinde yaşanan tartışmaların ardından ramazan ayının ilk günü itibarıyla yeniden ibadete açıldı. Uzmanlar, hatalı estetik müdahale projesinin mahkeme kararıyla durdurulmasının koruma bilinci açısından örnek oluşturduğunu belirtti.
Osmanlı mimarisinin başyapıtlarından biri olarak kabul edilen ve Mimar Sinan’ın “ustalık eserim” dediği yapıdaki restorasyon çalışmaları Kasım 2021’de başlamıştı. Süreçte ana kubbe içinde 18. yüzyıla ait kalem işlerinin sökülerek yerine yeni uygulamalar yapılmak istenmesi kamuoyunda büyük tepkiye yol açmıştı. Bunun üzerine açılan davada mahkeme, planlanan müdahalenin yapıya telafisi güç zarar verebileceği gerekçesiyle projeyi durdurdu.
Mahkeme kararının ardından kubbe bölümündeki iskelelerin kaldırıldığı ve özgün yapıya uygun uygulamaya geçildiği görüldü. Uzmanlar, kamuoyu tepkisi ve bilimsel değerlendirmelerin sürecin olumlu sonuçlanmasında etkili olduğunu vurguladı.
“Koruma bilinci açısından örnek”
Kültürel ve Doğal Mirası İzleme Platformu yöneticisi arkeolog Nezih Başgelen, Selimiye’de ortaya çıkan dayanışmanın kültürel miras konularında toplumsal farkındalığın arttığını gösterdiğini belirterek, restorasyon kararlarının uzman merkezli olması ve uluslararası koruma standartlarına bağlı kalınmasının önemine dikkat çekti.
Başgelen, sürecin yalnızca teknik bir uygulama değil, aynı zamanda koruma etiği ve toplumsal katılım açısından da önemli bir deneyim olduğunu ifade etti.
Açılış günü kısa süreli panik
Caminin açıldığı gün yerden ısıtma sistemine bağlı olduğu tahmin edilen elektrik kontağından kaynaklanan yangın kısa süreli paniğe neden oldu. İç mekâna yayılan duman nedeniyle ibadet edenler dışarı çıkarılırken, olay yerine gelen itfaiye ekipleri yangına müdahale etti. Yetkililer, ana ibadet alanında yapısal hasar oluşmadığını, sorunun enerji odasıyla sınırlı kaldığını açıkladı.
“Şeffaflık eksikliği sorun yaratıyor”
UNESCO danışmanı Namık Kemal Döleneken ise restorasyon süreçlerinde şeffaflığın önemine dikkat çekerek, dünyada benzer projelerde uzman görüşlerinin ve yerel bilgilendirmenin daha açık şekilde paylaşıldığını söyledi. Döleneken, Selimiye’de hatalı uygulamadan dönülmesinin umut verici olduğunu ancak devam eden diğer restorasyon projelerinde aynı şeffaflığın sağlanması gerektiğini dile getirdi.
UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan yapı, Edirne’nin en önemli simgelerinden biri olarak kabul ediliyor. Uzmanlar, Selimiye’de yaşanan sürecin Türkiye’deki diğer restorasyon projeleri için de yol gösterici olabileceğini belirtiyor.
Kaynak: Cumhuriyet