Yargıtay, okul müdürleri ve idarecilerin öğretmenlere yönelik hangi davranışlarının mobbing sayılacağını tek tek listelendi.
Yargıtay Kararları Işığında Mobbing Maddeleri
Branş Dışı Görevlendirmeler: Öğretmene uzmanlık alanı dışında (örneğin bir matematik öğretmenine kütüphane düzenleme veya temizlik denetimi gibi) ilgisiz görevler vererek onu yormak veya küçük düşürmek.
Zorlayıcı/Keyfi Ders Programları: Ders programını pedagojik esaslara göre değil, öğretmeni cezalandırmak için düzenlemek (örneğin ders aralarına 4-5 saat boşluk koymak veya sürekli en geç saatlere ders yazmak).
Görevsiz Bırakma (Pasifize Etme): Öğretmene sınıf vermemek, kurul ve komisyonlarda görev almasını engellemek, onu işe yaramaz hissettirerek izolasyona itmek.
Tutanak ve Soruşturma Tehdidi: En küçük hatalarda dahi sürekli savunma istemek, usulsüz tutanaklar tutarak öğretmeni “disiplin kıskacı” altında stresli tutmak.
Mesleki İtibarı Zedeleme: Diğer meslektaşlarının yanında öğretmenin başarısını, bilgisini veya yöntemlerini haksız yere sertçe eleştirmek.
Nöbet ve Ek Ders Baskısı: Mevzuata aykırı şekilde fazladan nöbet görevi yazmak veya hak edilen ek dersleri çeşitli bahanelerle vermemek.
Dilekçeleri İşleme Almama: Öğretmenin yasal haklarını aradığı dilekçeleri “kayda almamak” veya işleme koymayarak hak arama hürriyetini kısıtlamak.
Resmi Duyuruları Gizleme: Sınav görevleri, kurs duyuruları veya önemli yazıları öğretmene tebliğ etmeyerek onun maddi ve mesleki haklardan mahrum kalmasına neden olmak.
WhatsApp Gruplarından Çıkarma: Güncel haberleşme kanallarından dışlayarak bilgi akışını kesmek ve sosyal olarak tecrit etmek.
Öğretmenler Odasında Dışlama: Yöneticinin diğer öğretmenlere telkinde bulunarak ilgili kişiyle iletişimi kesmelerini sağlaması; “istenmeyen kişi” ilan etme.
Veli ve Öğrenci Önünde Azarlama: Öğretmenin otoritesini sarsacak şekilde, öğrencilerinin veya velilerin gözü önünde sözlü saldırıda bulunmak.
Mesai Dışı Rahatsız Etme: Akşam saatlerinde, hafta sonu veya tatillerde sürekli işle ilgili arayarak öğretmenin dinlenme hakkını gasp etmek.
Özel Hayata Müdahale: Öğretmenin giyim kuşamına, sosyal çevresine veya ailevi durumuna yönelik haddini aşan yorumlar ve baskılar yapmak.
Mobbinge Uğrayan Öğretmen Ne Yapmalıdır?
Mobbing ile mücadelede en önemli kural “delil biriktirmek” ve “sessiz kalmamaktır.”
Adım 1: Günlük Tutun ve Delil Toplayın
Yapılan haksız uygulamaları tarih, saat ve yer belirterek not edin.
Varsa WhatsApp mesajlarını, e-postaları ve usulsüz yazıları muhafaza edin.
Olaylara tanık olan (ve gerekirse ifade verebilecek) güvenilir arkadaşlarınızı not edin.
Adım 2: Yazılı İletişimi Tercih Edin
Size verilen usulsüz emirleri (eğer yasal sınırları zorluyorsa) yazılı olarak isteyin veya itirazınızı yazılı dilekçe ile yapıp “evrak kayıt” numarası alın.
Adım 3: İdari ve Hukuki Başvuru
Şikayet: Bir üst makama (İlçe veya İl Milli Eğitim Müdürlüğü) detaylı bir dilekçe ile başvurarak disiplin soruşturması açılmasını talep edin.
CİMER: Durumu CİMER üzerinden resmi kayda geçirin.
Sendika: Üye olduğunuz sendikanın hukuk biriminden destek isteyin; bu süreçte yalnız kalmamak psikolojik olarak kritiktir.
Adım 4: Yargı Yolu
Maddi/Manevi Tazminat: Mobbing nedeniyle bozulan ruh sağlığı veya uğranılan maddi zarar için İdare Mahkemesi’nde (Tam Yargı Davası) tazminat davası açabilirsiniz.
Suç Duyurusu: Şartları oluşmuşsa “Görevi Kötüye Kullanma” veya “Eziyet” suçlarından Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulabilir.
Önemli Not: Mobbing bir süreçtir, tek seferlik bir tartışma genellikle mobbing sayılmaz. Bu nedenle eylemlerin süreklilik arz ettiğini ve sistematik olduğunu ispatlamak davanın anahtarıdır.
Haber Kaynağı:https://www.guncelegitim.com/haber/yargitay-okul-mudurlerinin-mobbing-sayilan-davranislarini-acikladi-28664.html