Menopozun etkilerini azaltmak i\u00e7in kullan\u0131lan \u00f6strojen kremleri faydalar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, kontrols\u00fcz kullan\u0131mda baz\u0131 riskler i\u00e7eriyor. Cilt kurulu\u011fu ve k\u0131r\u0131\u015f\u0131kl\u0131k giderici olarak uzun d\u00f6nemli kullan\u0131m\u0131n\u0131n yayg\u0131n sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilece\u011fini belirten uzmanlar, kremlerin kozmetik \u00fcr\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekti. Prof. Dr. Zekayi Kutlubay, “Hormona ba\u011fl\u0131 birtak\u0131m kanserlerde meme kanseri, rahim kanseri gibi \u00f6zellikle hormona duyarl\u0131 kanserlerde istemedi\u011fimiz sonu\u00e7lar ya da onlarda alevlenme meydana gelebiliyor. Yani kontrols\u00fcz kullan\u0131m\u0131 kansere neden olabiliyor” dedi.<\/p>\n\n\n\n
Cerrahpa\u015fa T\u0131p Fak\u00fcltesi Deri ve Z\u00fchrevi Hastal\u0131klar\u0131 ABD \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Zekayi Kutlubay \u00f6strojen i\u00e7erikli kremlerin kontrols\u00fcz kullan\u0131m\u0131ndaki risklere dikkat \u00e7ekti.
Prof. Dr. Kutlubay, “\u00d6strojen i\u00e7eren kremler hormon i\u00e7erikli kremlerdir. Normal \u015fartlar alt\u0131nda endokrinolog ya da \u00e7o\u011funlukla kad\u0131n do\u011fumcular taraf\u0131ndan, menopoz d\u00f6nemindeki kuruluk, batma, yanma gibi \u015fikayetleri azaltmak amac\u0131yla kullan\u0131l\u0131yor. \u00d6strojen kremleri kolajeni uyararak kolajen sentezi sa\u011fl\u0131yor, nem vererek derideki kurulu\u011fu azalt\u0131yor; ka\u015f\u0131nt\u0131y\u0131 yanmay\u0131 azaltarak da kullan\u0131l\u0131yor. Fakat bu kremler bir ya\u015flanma kar\u015f\u0131t\u0131 krem de\u011fil ya da bir kozmetik \u00fcr\u00fcn de\u011fil. Bunlar asl\u0131nda hastal\u0131k bazl\u0131 kullan\u0131lan kremler. Bu kremleri kontrols\u00fcz bir \u015fekilde y\u00fcz\u00fcn\u00fcze, boynunuza, dekolte b\u00f6lgenize elinize ya da s\u0131rt\u0131n\u0131za kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman birtak\u0131m faydalar\u0131 yan\u0131nda yan etkileri ve zararlar\u0131 da ortaya \u00e7\u0131kabiliyor. Dolay\u0131s\u0131yla i\u00e7erisinde hormon oldu\u011fu i\u00e7in de kortizon benzeri birtak\u0131m etkiler g\u00f6sterebilir. Bu kremleri uzun s\u00fcre kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman deride incelme ve deri yap\u0131s\u0131n\u0131n bozulmas\u0131, deri bariyerinin bozulmas\u0131 kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kabiliyor. Lekeye yatk\u0131n bir ciltte, a\u00e7\u0131k tenli bir ki\u015fide kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman ileride oradaki renk h\u00fccrelerinin, pigmentlerinin artmas\u0131ndan dolay\u0131 leke meydana gelebiliyor” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n\n\n\n
“KEND\u0130 BA\u015eINIZA KULLANMAYIN”
Prof. Dr. Kutlubay, “\u0130\u00e7erisinde hormon oldu\u011fundan t\u00fcyleri besledi\u011fi i\u00e7in s\u00fcr\u00fclen b\u00f6lgede k\u0131llanma, k\u0131llanma art\u0131\u015f\u0131 gibi birtak\u0131m istemedi\u011fimiz sonu\u00e7lar ortaya \u00e7\u0131kabiliyor. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda dar bir alana s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz zaman bir s\u0131k\u0131nt\u0131 yok ama geni\u015f alanlara t\u00fcm y\u00fcze, t\u00fcm boyna s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz zaman deri emiyor. Deri emdi\u011fi zaman kan damarlar\u0131na ge\u00e7ip sistemik dedi\u011fimiz, t\u00fcm v\u00fccutta yayg\u0131n etkiler ortaya \u00e7\u0131karabiliyor. Buna ba\u011fl\u0131 olarak hormona ba\u011fl\u0131 birtak\u0131m kanserlerde meme kanseri, rahim kanseri gibi \u00f6zellikle hormona duyarl\u0131 kanserlerde istemedi\u011fimiz sonu\u00e7lar ya da onlarda alevlenme meydana gelebiliyor. Tiroidte guatr benzeri rahats\u0131zl\u0131klar yaparak tiroid hastal\u0131klar\u0131na neden olabiliyor. P\u0131ht\u0131la\u015fmaya yatk\u0131nl\u0131\u011f\u0131 veya bozuklu\u011fu olan ki\u015filerde y\u00fcksek doz kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman damar t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131, p\u0131ht\u0131la\u015fma bozuklu\u011fu istemedi\u011fimiz sonu\u00e7lar do\u011furma ihtimali var. O y\u00fczden diyoruz ki; bu kremleri kendi ba\u015f\u0131n\u0131za kullanmay\u0131n, bunlar kozmetik bir \u00fcr\u00fcn de\u011fil ya\u015flanma kar\u015f\u0131t\u0131 kremler de\u011fil. Kullanacaksan\u0131z dermatolo\u011funuz size i\u00e7erisinde daha g\u00fcvenli birtak\u0131m maddeler bulunan anti-aging ya\u015flanma kar\u015f\u0131t\u0131 kremleri sizlere amaca uygun olarak verecektir” dedi.
“HASTANIN KL\u0130N\u0130K YANITLARINA G\u00d6RE HORMON VER\u0130LMEL\u0130”
\u0130stanbul \u00dcniversitesi Cerrahpa\u015fa T\u0131p Fak\u00fcltesi Kad\u0131n Hastal\u0131klar\u0131 ve Do\u011fum Anabilim Dal\u0131 Prof. Dr. Sezai \u015eahmay ise her hastan\u0131n bulgular\u0131n\u0131n farkl\u0131 oldu\u011funa ve klinik yan\u0131tlara g\u00f6re \u00f6stojen krem kullan\u0131lmas\u0131na dikkat \u00e7ekti.
Prof. Dr. \u015eahmay “Kad\u0131n hep \u00f6strojen korumas\u0131 alt\u0131ndayken menopoza girdikten sonra \u00f6strojen korumas\u0131 biraz kalk\u0131yor. Onun i\u00e7in \u00f6strojeni yerine koydu\u011fumuz zaman b\u00fct\u00fcn kad\u0131n\u0131n avantajlar\u0131 geri d\u00f6n\u00fcyor. Ki\u015fiye g\u00f6re hormon se\u00e7imi en do\u011frusudur. Kime ne hormon verece\u011fimizi o hastan\u0131n klinik yan\u0131tlar\u0131na g\u00f6re de\u011ferlendirmek laz\u0131m. Menopozun yak\u0131n d\u00f6nem ve ileriki d\u00f6nemdeki t\u00fcm \u015fikayetlerini giderir. Hepimiz annelerimizde ate\u015f basmas\u0131, terleme, biraz depresif hal, uykusuzluk, yorgunluk gibi, sinirlilik gibi durumlar\u0131 biliyoruz. Bunlar menopozun erken belirtileri. Bunu uzun s\u00fcrede kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, \u00f6zellikle ilk 10 y\u0131l i\u00e7inde \u00f6strojen kullan\u0131m\u0131na ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 takdirde hem kemiklere hem kalp-damar sistemine \u00e7ok olumlu etkileri oldu\u011fundan bahsediliyor. Dedi\u011fim gibi bunlar\u0131n olumsuz etkilerinin daha az oldu\u011fu ortaya konuyor. Olumsuz etkilerinden en b\u00fcy\u00fck korkumuz meme kanseridir. Uzun s\u00fcre kullanan bir kad\u0131nda meme kanseri riskinde \u00e7ok az bir art\u0131\u015fa sebep oldu\u011funu ifade ediyor ama hastaya bunu belirtmek laz\u0131m. Hepsi \u00f6strojen oldu\u011fu i\u00e7in ister bant, ister jel, ister hap olsun; bunlar\u0131n ortak \u00f6zellikleri belli meme kanseri gibi riskleri, tromboemboli dedi\u011fimiz p\u0131ht\u0131la\u015fma gibi riskleri vard\u0131r. Ona g\u00f6re bu hastaya anlat\u0131ld\u0131ktan sonra tedaviye ba\u015flamak \u00e7ok do\u011fru bir i\u015ftir, bunu hastan\u0131n bilmesi laz\u0131m. Kalp-damar sistemi, kemik sistemi hastan\u0131n uyku problemi, konsantrasyon problemi, vajinal kurulu\u011fu gibi \u015fikayetleri tamamen yok etti\u011fi gibi ileriki d\u00f6nemde olu\u015fabilecek k\u0131r\u0131klar, kemik k\u0131r\u0131klar\u0131, kalp-damar, inme, fel\u00e7 bunlar\u0131 \u00f6nlemi\u015f oluyor” diye konu\u015ftu.
“JEL VE BANTLARIN P\u0130YASADA OLMASI SE\u00c7\u0130M \u015eANSIMIZI ARTIRIR”
\u00d6strojen jel ve bantlar\u0131yla ilgili dernek olarak Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131’na ba\u015fvurular\u0131 oldu\u011funa da dikkat \u00e7eken \u015eahmay, “\u00d6strojen jel ve \u00f6strojen bantlar\u0131n piyasada olmas\u0131 bizim \u00e7e\u015fitlili\u011fimizi art\u0131r\u0131r ve hastalara g\u00f6re se\u00e7im \u015fans\u0131m\u0131z\u0131 g\u00fc\u00e7lendirir.”dedi. Kad\u0131nlar i\u00e7in hormon olmayan alternmatiflerden de bahseden \u015eahmay, “Hormon olmayan birtak\u0131m alternatifler var. Fakat bunlar\u0131n g\u00fcvenilirli\u011fi ve tam \u00f6strojen gibi etki etmesini beklemek do\u011fru de\u011fil. Semptomatik olarak ate\u015f basmas\u0131, uykusuzluk gibi mevcut \u015fikayetinizi giderebilir. Psikiyatrik baz\u0131 ila\u00e7lar da ayn\u0131 etkileri yap\u0131yor. Onun i\u00e7in hastan\u0131n tercihini de\u011ferlendirerek ona g\u00f6re se\u00e7im yap\u0131p ila\u00e7 yazmak daha do\u011fru olacakt\u0131r” diye konu\u015ftu.
“\u00d6STROJEN JELLER\u0130 TALEP ED\u0130L\u0130YOR”
Di\u011fer yandan \u00f6strojen jel, yerli bir firma taraf\u0131ndan piyasaya sunuldu. \u00d6strojen jel ve bantlar\u0131n uzun s\u00fcredir piyasada bulunamad\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7eken eczac\u0131 Zeynep Akaslan, “\u00d6strojen jel ve bantlar uzun zamand\u0131r T\u00fcrkiye’de yoktu. Bant halen yok. Hastalar\u0131m\u0131z yurtd\u0131\u015f\u0131ndan getirtebiliyordu. Bu hafta itibar\u0131yla cilde uygulanan \u00f6strojen jel formu \u00e7\u0131kt\u0131. Hastalar art\u0131k ula\u015fmakta s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015famayacak. Firman\u0131n bir daha \u00f6strojen bantlar\u0131 \u00fcretmeyece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 \u00f6strojen bantlar\u0131 takipli ila\u00e7 stat\u00fcs\u00fcne ald\u0131 ve renkli re\u00e7ete sistemiyle girilmesi ve kaydedilmesi gerekiyor. Bu sebeple bantlar i\u00e7in talep kalmad\u0131. Bir s\u00fcre talep oldu ama bulamad\u0131lar. \u015eimdi jelleri talep ediyorlar. Onlar da \u00e7\u0131kt\u0131, problem kalmad\u0131. SGK geri \u00f6deme kapsam\u0131nda hen\u00fcz de\u011fil ama \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz SGK ile g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyoruz. Geri \u00f6deme kapsam\u0131na al\u0131naca\u011f\u0131 s\u00f6ylendi” diye konu\u015ftu.
Eda Sevil, “Faydal\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7evremde menopoz d\u00f6nemindeki ter basmas\u0131, kilo al\u0131m\u0131, anksiyete ve sinirlilik gibi \u015fikayetleri \u00e7ok g\u00f6r\u00fcyorum. Bu \u015fikayetler bantla dengelenirse e\u011fer \u00e7ok iyi olur. \u00d6strojen jeli ve band\u0131n\u0131n \u00fclkemize gelmesi kad\u0131nlar ad\u0131na \u00e7ok faydal\u0131 olur. Al\u0131p denemek laz\u0131m. En az\u0131ndan zarars\u0131z oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00d6strojen eksikli\u011finde hap kullanmaktansa jel daha faydal\u0131 diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.Kad\u0131nlar ad\u0131na \u00e7ok faydal\u0131 olur” dedi. Semra \u015ealc\u0131han ise, “Hi\u00e7 kullanmad\u0131m. Menopoz d\u00f6neminde \u00f6strojenin azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve eksikli\u011finde yaratt\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131lar oldu\u011funu biliyorum. B\u00f6yle bir tedavisi varsa bilmek isterim” diye konu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n