Hatal\u0131 ve gereksiz antibiyotik t\u00fcketiminin, mikroplar\u0131n bu ila\u00e7lara kar\u015f\u0131 ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k kazanmas\u0131na neden oldu\u011funu belirten Uzman Dr. Dilek Leyla Mam\u00e7u, “Antibiyotikler hayat kurtarabilir, ancak her antibiyotik kullan\u0131m\u0131 antibiyotik direncinin geli\u015fmesine katk\u0131 da sa\u011flayabiliyor. Antibiyoti\u011fe diren\u00e7li enfeksiyonlar\u0131n tedavisi zor ve hatta bazen imkans\u0131z olabiliyor” uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n\n\n\n
Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Uzman\u0131 Dr. Dilek Leyla Mam\u00e7u, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn en b\u00fcy\u00fck sa\u011fl\u0131k risklerinden biri olan antibiyotik direnci ve bu ila\u00e7lar\u0131n neden kontroll\u00fc t\u00fcketilmesi gerekti\u011fi konusunda \u00f6nemli bilgiler payla\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Diren\u00e7li enfeksiyonlarla m\u00fccadele her ge\u00e7en g\u00fcn zorla\u015f\u0131yor
\u0130la\u00e7lar\u0131n v\u00fccutta yaratt\u0131\u011f\u0131 etkinin, s\u00fcrekli kullan\u0131m sonras\u0131 zay\u0131flamas\u0131n\u0131 veya ayn\u0131 sonucun al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in dozun art\u0131r\u0131lmas\u0131 gereklili\u011fini “diren\u00e7 geli\u015fimi” olarak tan\u0131mlayan Dr. Mam\u00e7u, “Ayn\u0131 durum, etki mekanizmas\u0131 v\u00fccutta hastal\u0131k olu\u015fturan patojenleri \u00f6ld\u00fcrmek veya bask\u0131lamak olan antibiyotikler, antineoplastikler gibi ila\u00e7lar i\u00e7in ge\u00e7erli oldu\u011funda, ilaca diren\u00e7li patojenlerden bahsediliyor” dedi.<\/p>\n\n\n\n
Antibiyotiklerin t\u0131p d\u00fcnyas\u0131nda \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bug\u00fcne dek milyonlarca insan\u0131n hayat\u0131n\u0131 kurtard\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Dr. Mam\u00e7u, \u201cAntibiyotikler hayat kurtarabilir, ancak her antibiyotik kullan\u0131m\u0131 antibiyotik direncinin geli\u015fmesine katk\u0131 da sa\u011flayabiliyor. Antibiyoti\u011fe diren\u00e7li enfeksiyonlar\u0131n tedavisi zor ve hatta bazen imkans\u0131z olabiliyor. Antibiyoti\u011fe diren\u00e7li mikroorganizmalar, toplumda, sa\u011fl\u0131k kurumlar\u0131nda ve \u00e7evrede (toprak, su da dahil olmak \u00fczere) \u00e7e\u015fitli ortamlara h\u0131zla yay\u0131labiliyor. Bu nedenle antibiyotik direnci insan, hayvan ve \u00e7evre sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 i\u00e7eren tek sa\u011fl\u0131k sorunu.\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f6lgesel bir risk t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 tehdit edebilir
Antibiyotik direncinin sadece bug\u00fcn\u00fc de\u011fil, gelecek nesilleri de etkileyecek hayati bir mesele oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Dr. Mam\u00e7u, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: \u201cG\u00fcn\u00fcm\u00fcz teknolojik ve ekonomik ko\u015fullar\u0131n\u0131n yard\u0131m\u0131yla uluslararas\u0131 seyahat s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131n bir sonucu olarak, d\u00fcnyan\u0131n herhangi bir b\u00f6lgesinde ortaya \u00e7\u0131kan antibiyotik direnci sorunu \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 kapsayan bir boyuta ula\u015f\u0131yor. Bu nedenle, ulusal d\u00fczenlemeler ve \u00e7al\u0131\u015fmalar, d\u00fcnya genelinde antibiyotik direncinin kontrol alt\u0131na al\u0131nmas\u0131nda kilit rol oynamakta, ancak ba\u015far\u0131ya ula\u015fmak i\u00e7in t\u00fcm ulusal programlar\u0131n ayn\u0131 ba\u015far\u0131 seviyesine ula\u015fmalar\u0131 gerekiyor. Zira d\u00fcnyan\u0131n herhangi bir b\u00f6lgesindeki sorun, t\u00fcm d\u00fcnyan\u0131n sorunudur.\u201d<\/p>\n\n\n\n
\u0130la\u00e7 kullan\u0131m\u0131nda \u00e7ok daha titiz davranmal\u0131y\u0131z
Piyasaya s\u00fcr\u00fclen yeni antibiyotik say\u0131s\u0131n\u0131n son y\u0131llarda olduk\u00e7a d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve diren\u00e7 problemine tam \u00e7\u00f6z\u00fcm olamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Dr. Mam\u00e7u, \u201cArt\u0131k ge\u00e7mi\u015fte oldu\u011fu gibi yeni bir antibiyoti\u011fin kullan\u0131m\u0131 sonunda diren\u00e7 geli\u015fmesi ve yeni di\u011fer bir antibiyoti\u011fin tedavi alan\u0131na girmesi ve tekrar buna da diren\u00e7 geli\u015fmesi sonucu bir di\u011fer yeni antibiyoti\u011fin devreye girmesi d\u00f6nemi kapanm\u0131\u015ft\u0131r. Elimizde kalan antibiyotikleri \u00e7ok daha dikkatli kullanmam\u0131z yani iyi y\u00f6netmemiz gereken bir d\u00f6nemdeyiz\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n
\u0130deal bir tedavi s\u00fcreci i\u00e7in; do\u011fru te\u015fhisin ard\u0131ndan en uygun ilac\u0131n, do\u011fru dozda ve do\u011fru zaman aral\u0131klar\u0131yla kullan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulayan Mam\u00e7u, \u201cDo\u011fru antibiyotik kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in, mikrobiyolojik olarak kan\u0131tlanm\u0131\u015f bakteriyel bir enfeksiyonun varl\u0131\u011f\u0131 mutlaka sorgulanmal\u0131d\u0131r. Tan\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan gerekli de\u011ferlendirme yap\u0131lmadan ve enfeksiyon olmaks\u0131z\u0131n antibiyotik kullan\u0131lmas\u0131, se\u00e7ilen antibiyoti\u011fin yanl\u0131\u015f olmas\u0131, antibiyotik dozunun yetersiz veya a\u015f\u0131r\u0131 olmas\u0131, doz aral\u0131klar\u0131n\u0131n uygunsuz olmas\u0131 durumlar\u0131nda antibiyotikler uygun kullan\u0131lmam\u0131\u015f olur.\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131nda bulundu.<\/p>\n\n\n\n
Diren\u00e7 problemi art\u0131k t\u00fcm insanl\u0131\u011f\u0131n ortak sorunu
Dr. Mam\u00e7u, antibiyotiklerin son yar\u0131m as\u0131rda \u00f6l\u00fcmc\u00fcl pek \u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131 iyile\u015ftirerek insan \u00f6mr\u00fcne b\u00fcy\u00fck katk\u0131 sundu\u011funu kaydederek s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc: \u201cBa\u015fta uygunsuz ve gereksiz kullan\u0131mlar\u0131 sonucu geli\u015fen diren\u00e7 nedeniyle etkilerini \u00f6nemli oranda kaybetmi\u015flerdir. Mikroorganizmalar kullan\u0131lan antibiyotiklere kar\u015f\u0131 er ya da ge\u00e7 diren\u00e7 kazanmaktad\u0131r. Geli\u015fen diren\u00e7 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde b\u00fct\u00fcn insanl\u0131\u011f\u0131 tehdit edecek d\u00fczeydedir. \u00c7ok ilaca kar\u015f\u0131 diren\u00e7li k\u00f6kenlerle geli\u015fen hastane enfeksiyonlar\u0131 hastanede kal\u0131\u015f\u0131 ve \u00f6l\u00fcm oranlar\u0131n\u0131 art\u0131rmakta ve \u00e7ok fazla ek maliyete neden olmaktad\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde sadece hastane k\u00f6kenleri de\u011fil toplumdan kazan\u0131lm\u0131\u015f k\u00f6kenlerde de diren\u00e7 \u00f6nemli oranlarda artmakta bu olay sorunu daha da b\u00fcy\u00fct\u00fcp ciddi boyutlara ta\u015f\u0131maktad\u0131r.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Viral hastal\u0131klarda antibiyotik etkisizdir
Direncin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek i\u00e7in t\u0131p, veterinerlik ve tar\u0131m alanlar\u0131nda ortak politikalar izlenmesi gerekti\u011fini s\u00f6yleyen Dr. Mam\u00e7u, T\u00fcrkiye’de antibiyotiklerin re\u00e7etesiz sat\u0131lmamas\u0131n\u0131n bu yolda at\u0131lm\u0131\u015f b\u00fcy\u00fck bir ad\u0131m oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n\n\n\n
Hastalar\u0131 doktor tavsiyesi d\u0131\u015f\u0131nda ila\u00e7 kullanmamalar\u0131 konusunda uyaran Mam\u00e7u, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle noktalad\u0131: \u201cAntibiyotikler so\u011fuk alg\u0131nl\u0131\u011f\u0131, nezle ve grip gibi viral hastal\u0131klar\u0131 iyile\u015ftirmez, ba\u015fkas\u0131na bula\u015fmas\u0131na engel olmaz. Antibiyotikleri mutlaka \u00f6nerilen miktarda, \u00f6nerilen saatlerde ve \u00f6nerilen s\u00fcrede kullan\u0131n. Kendinizi iyi hissetseniz bile tedaviniz tamamlanmadan antibiyoti\u011fi kesmeyin. Tedavi bitti\u011finde kalan antibiyotikleri saklamay\u0131n. Ba\u015fkas\u0131 i\u00e7in yaz\u0131lm\u0131\u015f antibiyoti\u011fi asla kullanmay\u0131n. Yarar\u0131 olmayaca\u011f\u0131 gibi zarar g\u00f6rebilirsiniz.\u201d<\/p>\n\n\n\n